دانشجوی دکتری روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی دانشگاه آزاداسلامی واحد اهواز،اهواز،ایران
چکیده: (33 مشاهده)
مقدمه و هدف: اختلال نقص توجه-بیش فعالی (ADHD) با چالشهای جدی در سازگاری اجتماعی همراه است. با توجه به نقش متغیرهای درونی مانند خودادراکی و خودکنترلی در رفتارهای اجتماعی، و اهمیت فرآیندهای تنظیمی، این پژوهش با هدف تدوین مدل سازگاری اجتماعی بر اساس خودادراکی و خودکنترلی با نقش میانجی خودتنظیمی هیجانی در کودکان مبتلا به ADHD انجام شد.
روش کار: این پژوهش از نوع توصیفی-همبستگی مبتنی بر مدلیابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری شامل کودکان مبتلا به ADHD مقطع ابتدایی شهرستان بروجرد در زمستان ۱۴۰۴ بود. نمونهای به حجم ۳۳۰ نفر به روش در دسترس انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامههای استاندارد سازگاری اجتماعی، خودادراکی کودکان، خودکنترلی و خودتنظیمی هیجانی بود. دادهها با استفاده از روش حداکثر درستنمایی در نرمافزار AMOS-24.0 تحلیل شدند.
یافته ها: شاخصهای برازش مدل نهایی مطلوب بود (068/0=RMSEA؛ 99/0=CFI؛ 99/0=TLI؛ 088/1= χ²/df). خودکنترلی و خودادراکی اثر مستقیم و معناداری بر خودتنظیمی هیجانی و خودتنظیمی هیجانی نیز اثر مستقیم و معناداری بر سازگاری اجتماعی داشت. اثر مستقیم خودادراکی بر سازگاری اجتماعی معنادار نبود، اما اثر غیرمستقیم آن از طریق خودتنظیمی هیجانی معنادار بود (β=0.042، 95% CI: 0.015–0.085، p=0.007). خودکنترلی نیز اثر مستقیم (β=0.218، p=0.004) و غیرمستقیم معناداری داشت (β=0.075، 95% CI: 0.038–0.121، p=0.015).
نتیجهگیری: یافتهها نشان دادند که خودادراکی و خودکنترلی با خودتنظیمی هیجانی رابطه مثبت و معناداری دارند. خودکنترلی علاوه بر اثر مستقیم، از طریق خودتنظیمی هیجانی نیز با سازگاری اجتماعی مرتبط بود و اثر غیرمستقیم خودادراکی از مسیر خودتنظیمی هیجانی نیز معنادار بود. در مجموع، یافتهها بر نقش این سه متغیر در تبیین سازگاری اجتماعی کودکان مبتلا به ADHD تأکید دارند.
روش کار: این پژوهش از نوع توصیفی-همبستگی مبتنی بر مدلیابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری شامل کودکان مبتلا به ADHD مقطع ابتدایی شهرستان بروجرد در زمستان ۱۴۰۴ بود. نمونهای به حجم ۳۳۰ نفر به روش در دسترس انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامههای استاندارد سازگاری اجتماعی، خودادراکی کودکان، خودکنترلی و خودتنظیمی هیجانی بود. دادهها با استفاده از روش حداکثر درستنمایی در نرمافزار AMOS-24.0 تحلیل شدند.
یافته ها: شاخصهای برازش مدل نهایی مطلوب بود (068/0=RMSEA؛ 99/0=CFI؛ 99/0=TLI؛ 088/1= χ²/df). خودکنترلی و خودادراکی اثر مستقیم و معناداری بر خودتنظیمی هیجانی و خودتنظیمی هیجانی نیز اثر مستقیم و معناداری بر سازگاری اجتماعی داشت. اثر مستقیم خودادراکی بر سازگاری اجتماعی معنادار نبود، اما اثر غیرمستقیم آن از طریق خودتنظیمی هیجانی معنادار بود (β=0.042، 95% CI: 0.015–0.085، p=0.007). خودکنترلی نیز اثر مستقیم (β=0.218، p=0.004) و غیرمستقیم معناداری داشت (β=0.075، 95% CI: 0.038–0.121، p=0.015).
نتیجهگیری: یافتهها نشان دادند که خودادراکی و خودکنترلی با خودتنظیمی هیجانی رابطه مثبت و معناداری دارند. خودکنترلی علاوه بر اثر مستقیم، از طریق خودتنظیمی هیجانی نیز با سازگاری اجتماعی مرتبط بود و اثر غیرمستقیم خودادراکی از مسیر خودتنظیمی هیجانی نیز معنادار بود. در مجموع، یافتهها بر نقش این سه متغیر در تبیین سازگاری اجتماعی کودکان مبتلا به ADHD تأکید دارند.
واژههای کلیدی: اختلال بیشفعالی و نقص توجه، سازگاری اجتماعی، خودادراکی، خودکنترلی، خودتنظیمی هیجانی، کودکان
نوع مطالعه: پژوهشي-کامل |
موضوع مقاله:
روانشناسی آموزش کودکان استثایی
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
