دوره 12، شماره 2 - ( تابستان 1405 )
جلد 12 شماره 2 صفحات 197-184 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Shahi R, Ezati S. The Mediating Role of Mental Health in the Relationship Between Social Support and Self-Esteem With Smoking Tendency Among Medical Sciences Students in Urmia: A Structural Equation Modeling Study. , J Health Res Commun. 2026; 12 (2) :184-197
URL: http://jhc.mazums.ac.ir/article-1-1251-fa.html
URL: http://jhc.mazums.ac.ir/article-1-1251-fa.html
شاهی رضا، عزتی سهیلا. مدل‌سازی معادلات ساختاری گرایش به مصرف سیگار براساس حمایت اجتماعی و عزت‌نفس با نقش میانجی سلامت روان در میان دانشجویان علوم پزشکی ارومیه. , مجله تحقیقات سلامت در جامعه. 1405; 12 (2) :184-197
گروه آمار، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.
چکیده: (699 مشاهده)
مقدمه و هدف: مصرف سیگار یکی از تهدیدهای مهم سلامت در بین دانشجویان است و عوامل روان‌شناختی و اجتماعی در بروز آن نقش اساسی دارند. در پژوهش حاضر نقش واسطه‌ای سلامت روان در رابطه بین حمایت اجتماعی و عزت نفس با گرایش به مصرف سیگار در دانشجویان علوم‌پزشکی شهر ارومیه با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری مورد بررسی قرار گرفت.
روش کار: پژوهش حاضر از نوع توصیفی‌همبستگی بود و در قالب مدل‌یابی معادلات ساختاری انجام شد. جامعه پژوهش شامل ۴۰۰۰ دانشجوی پردیس دانشگاه علوم‌پزشکی ارومیه در سال تحصیلی 1402-1403 بود که از میان آنان ۳۵۱ نفر به روش نمونه‌گیری دردسترس انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها شامل پرسش‌نامه حمایت اجتماعی ادراک‌شده زیمت و همکاران (۱۹۸۸)، عزت نفس روزنبرگ (۱۹۶۵)، گرایش به مصرف سیگار هیل و همکاران (۱۹۹۷) و سلامت روان کیز (۲۰۰۲) بود. تحلیل داده‌ها با نرم‌افزارهای SPSS نسخه 26 و SmartPLS-3 نسخه 3 انجام شد.
یافته‌ها: براساس یافته‌ها، عزت نفس (P<0/01 ،β=0/454) و حمایت اجتماعی (P<0/01 ،β=0/479) به‌طور معنا داری پیش‌بینی‌کننده سلامت روان بودند. همچنین حمایت اجتماعی (P<0/01 ،β=-0/475) و سلامت روان (P<0/01، β=-0/133) به‌طور منفی و معنادار پیش‌بینی‌کننده گرایش به مصرف سیگار بودند. در‌حالی‌که ارتباط مستقیم عزت نفس با گرایش به مصرف سیگار معنادار نبود (P>0/05). همچنین با استفاده از روش بوت استرپ نتیجه‌گیری شد سلامت روان در بررسی ارتباط عزت نفس و حمایت اجتماعی با گرایش به مصرف سیگار دارای نقش واسطه‌ای است و ارتباط غیرمستقیم از‌طریق میانجی سلامت روان معنادار بود و مدل پژوهش نیز از برازش مطلوبی برخوردار بود (GOF=0/578 ،0/044=SRMR ،0/829=NFI).
نتیجه‌گیری: تقویت حمایت اجتماعی و ارتقای سلامت روان می‌تواند با کاهش مصرف سیگار دانشجویان مرتبط باشد. طراحی و اجرای برنامه‌های جامع پیشگیری از مصرف سیگار در دانشگاه‌ها، با تمرکز بر تقویت منابع حمایتی و ارتقای بهزیستی روان‌شناختی دانشجویان، می‌تواند رویکردی کاربردی برای کاهش گرایش به مصرف سیگار و ارتقای سلامت آنان باشد؛ ازاین‌رو توجه هم‌زمان به عوامل اجتماعی و سلامت روان در برنامه‌ریزی و اجرای مداخلات پیشگیرانه در محیط‌های دانشگاهی پیشنهاد می‌شود.
روش کار: پژوهش حاضر از نوع توصیفی‌همبستگی بود و در قالب مدل‌یابی معادلات ساختاری انجام شد. جامعه پژوهش شامل ۴۰۰۰ دانشجوی پردیس دانشگاه علوم‌پزشکی ارومیه در سال تحصیلی 1402-1403 بود که از میان آنان ۳۵۱ نفر به روش نمونه‌گیری دردسترس انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها شامل پرسش‌نامه حمایت اجتماعی ادراک‌شده زیمت و همکاران (۱۹۸۸)، عزت نفس روزنبرگ (۱۹۶۵)، گرایش به مصرف سیگار هیل و همکاران (۱۹۹۷) و سلامت روان کیز (۲۰۰۲) بود. تحلیل داده‌ها با نرم‌افزارهای SPSS نسخه 26 و SmartPLS-3 نسخه 3 انجام شد.
یافته‌ها: براساس یافته‌ها، عزت نفس (P<0/01 ،β=0/454) و حمایت اجتماعی (P<0/01 ،β=0/479) به‌طور معنا داری پیش‌بینی‌کننده سلامت روان بودند. همچنین حمایت اجتماعی (P<0/01 ،β=-0/475) و سلامت روان (P<0/01، β=-0/133) به‌طور منفی و معنادار پیش‌بینی‌کننده گرایش به مصرف سیگار بودند. در‌حالی‌که ارتباط مستقیم عزت نفس با گرایش به مصرف سیگار معنادار نبود (P>0/05). همچنین با استفاده از روش بوت استرپ نتیجه‌گیری شد سلامت روان در بررسی ارتباط عزت نفس و حمایت اجتماعی با گرایش به مصرف سیگار دارای نقش واسطه‌ای است و ارتباط غیرمستقیم از‌طریق میانجی سلامت روان معنادار بود و مدل پژوهش نیز از برازش مطلوبی برخوردار بود (GOF=0/578 ،0/044=SRMR ،0/829=NFI).
نتیجه‌گیری: تقویت حمایت اجتماعی و ارتقای سلامت روان می‌تواند با کاهش مصرف سیگار دانشجویان مرتبط باشد. طراحی و اجرای برنامه‌های جامع پیشگیری از مصرف سیگار در دانشگاه‌ها، با تمرکز بر تقویت منابع حمایتی و ارتقای بهزیستی روان‌شناختی دانشجویان، می‌تواند رویکردی کاربردی برای کاهش گرایش به مصرف سیگار و ارتقای سلامت آنان باشد؛ ازاین‌رو توجه هم‌زمان به عوامل اجتماعی و سلامت روان در برنامه‌ریزی و اجرای مداخلات پیشگیرانه در محیط‌های دانشگاهی پیشنهاد می‌شود.
نوع مطالعه: پژوهشي-کامل |
موضوع مقاله:
روانشناسی
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
