دوره 11، شماره 2 - ( تابستان 1404 )
جلد 11 شماره 2 صفحات 31-12 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Pirayesh A, Heydarinejad S, Veisia E. Reasons for Non-participation in Sports Activities among Dialysis Patients (A Mixed Study). J Health Res Commun 2025; 11 (2) :12-31
URL: http://jhc.mazums.ac.ir/article-1-1125-fa.html
URL: http://jhc.mazums.ac.ir/article-1-1125-fa.html
پیرایش اسدالله، حیدری نژاد صدیقه، ویسیا اسماعیل. علل عدم مشارکت بیماران دیالیزی در فعالیتهای ورزشی (یک مطالعه ترکیبی). مجله تحقیقات سلامت در جامعه. 1404; 11 (2) :12-31
دانشجوی دکتری مدیریت و برنامه ریزی ورزشی، دانشکده علوم ورزشی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
چکیده: (1930 مشاهده)
مقدمه و هدف: بیماری مزمن کلیه به‌عنوان یک اختلال عملکردی و ساختاری مداوم تعریف می‌شود که به از دست‌دادن آهسته، پیش‌رونده و غیرقابل برگشت عملکرد کلیوی منجر می‌گردد. ورزش منظم می‌تواند به بهبود عملکرد کلیه‌ها کمک کند.
روش کار: هدف پژوهش حاضر بررسی علل عدم مشارکت بیماران دیالیزی استان خوزستان در فعالیتهای ورزشی بود که با ماهیت اکتشافی-کاربردی و روش آمیخته کیفی-کمی انجام شد. در بخش کیفی، جامعه آماری شامل 18 نفر از خبرگان مرتبط با موضوع بود. در بخش کمی نیز با توجه به تعداد 2631 بیمار دیالیزی، حجم نمونه 335 نفر تعیین گردید. ابزار جمع‌آوری داده‌ها در بخش کیفی، مصاحبه نیمه‌ساختاریافته بود. در بخش کمی، ابزار جمع‌آوری داده‌ها پرسش‌نامه‌ای محقق‌ساخته بود که بر اساس نتایج مصاحبه‌ها طراحی شد. برای توصیف ویژگی‌های آزمودنی‌ها از شاخص‌های آمار توصیفی استفاده گردید و در بخش آمار استنباطی، از تحلیل عاملی اکتشافی، تحلیل عاملی تأییدی و آزمون تی تک‌نمونه‌ای به‌منظور سنجش میزان تأثیرگذاری هر یک از عوامل ده‌گانه بهره گرفته شد. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS (نسخه 22) و SmartPLS انجام شد.
یافته‌ها: در بخش کیفی، 20 مقوله فرعی و 10 مقوله اصلی استخراج شد. مقوله‌ها شامل عوامل فردی، بین‌فردی، زمانی، نگرشی، اقتصادی و حمایتی، محیطی، آموزشی و پژوهشی، خودشکوفایی و رفتاری، مدیریتی و برنامه‌ریزی و فرهنگی بودند که از مهم‌ترین موانع مشارکت بیماران دیالیزی در فعالیتهای ورزشی محسوب می‌شوند. در بخش کمی، پرسش‌نامه‌ای با 35 گویه طراحی شد. روایی صوری و محتوا و پایایی آن به ترتیب با مقادیر71/0، 85/0 و 92/0 مورد تأیید قرار گرفت.
نتیجه‌گیری: مطالعه نشان داد موانع اصلی مشارکت ورزشی بیماران دیالیزی شامل عوامل فردی (ترس، کم‌انگیزگی)، بین‌فردی (کمبود حمایت خانواده/تیم درمان) و آموزشی-پژوهشی (کمبود آگاهی بیماران و کادر پزشکی) است. پیشنهاد می‌شود برنامه‌های آموزشی هدفمند برای بیماران و خانواده‌ها، حمایت روانی-اجتماعی از طریق گروه‌های همیاری و طراحی پروتکل‌های ورزشی ایمن توسط متخصصان اجرا شود تا مشارکت و کیفیت زندگی بهبود یابد.
روش کار: هدف پژوهش حاضر بررسی علل عدم مشارکت بیماران دیالیزی استان خوزستان در فعالیتهای ورزشی بود که با ماهیت اکتشافی-کاربردی و روش آمیخته کیفی-کمی انجام شد. در بخش کیفی، جامعه آماری شامل 18 نفر از خبرگان مرتبط با موضوع بود. در بخش کمی نیز با توجه به تعداد 2631 بیمار دیالیزی، حجم نمونه 335 نفر تعیین گردید. ابزار جمع‌آوری داده‌ها در بخش کیفی، مصاحبه نیمه‌ساختاریافته بود. در بخش کمی، ابزار جمع‌آوری داده‌ها پرسش‌نامه‌ای محقق‌ساخته بود که بر اساس نتایج مصاحبه‌ها طراحی شد. برای توصیف ویژگی‌های آزمودنی‌ها از شاخص‌های آمار توصیفی استفاده گردید و در بخش آمار استنباطی، از تحلیل عاملی اکتشافی، تحلیل عاملی تأییدی و آزمون تی تک‌نمونه‌ای به‌منظور سنجش میزان تأثیرگذاری هر یک از عوامل ده‌گانه بهره گرفته شد. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS (نسخه 22) و SmartPLS انجام شد.
یافته‌ها: در بخش کیفی، 20 مقوله فرعی و 10 مقوله اصلی استخراج شد. مقوله‌ها شامل عوامل فردی، بین‌فردی، زمانی، نگرشی، اقتصادی و حمایتی، محیطی، آموزشی و پژوهشی، خودشکوفایی و رفتاری، مدیریتی و برنامه‌ریزی و فرهنگی بودند که از مهم‌ترین موانع مشارکت بیماران دیالیزی در فعالیتهای ورزشی محسوب می‌شوند. در بخش کمی، پرسش‌نامه‌ای با 35 گویه طراحی شد. روایی صوری و محتوا و پایایی آن به ترتیب با مقادیر71/0، 85/0 و 92/0 مورد تأیید قرار گرفت.
نتیجه‌گیری: مطالعه نشان داد موانع اصلی مشارکت ورزشی بیماران دیالیزی شامل عوامل فردی (ترس، کم‌انگیزگی)، بین‌فردی (کمبود حمایت خانواده/تیم درمان) و آموزشی-پژوهشی (کمبود آگاهی بیماران و کادر پزشکی) است. پیشنهاد می‌شود برنامه‌های آموزشی هدفمند برای بیماران و خانواده‌ها، حمایت روانی-اجتماعی از طریق گروه‌های همیاری و طراحی پروتکل‌های ورزشی ایمن توسط متخصصان اجرا شود تا مشارکت و کیفیت زندگی بهبود یابد.
نوع مطالعه: پژوهشي-کامل |
موضوع مقاله:
نفرولوژی
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
