fa تأثیر مداخله آموزشی مبتنی بر نظریه رفتار برنامه ریزی شده در ارتقای رفتارهای تغذیه ای زنان باردار آموزش بهداشت و ارتقای سلامت Health Education and Promotion پژوهشي-کامل Research(Original) <span style="font-size:12px;"><span style="font-family:tahoma;"><strong><span style="letter-spacing:.1pt;"><span style="color:black;">مقدمه و هدف:</span></span></strong> <span style="color:black;">تغذیه مناسب طی دوران بارداری برای حفظ سلامت مادر و جنین ضروری است. در این ارتباط، پژوهش حاضر با هدف تعیین تأثیر مداخله آموزشی مبتنی بر نظریه رفتار برنامه</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">ریزی</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">شده (</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">TPB: Planned Behavior Theory</span></span><span style="color:black;">) بر ارتقای رفتارهای تغذیه</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">ای زنان باردار مراجعه</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">کننده به مراکز جامع سلامت شهر آمل در سال ۱۳۹۷ انجام شد.</span><br> <strong><span style="letter-spacing:.1pt;"><span style="color:black;">روش کار:</span></span></strong> <span style="color:black;">پژوهش مداخله</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">ای نیمه</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">تجربی حاضر در ارتباط با ۷۲ زن باردار که در سه ماهه اول بارداری قرار داشتند و به</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">طور تصادفی در گروه مداخله و کنترل قرار گرفتند، انجام شد. ابزار اندازه</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">گیری مورد استفاده، پرسشنامه پژوهشگر</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">ساخته</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">ای بود که پس از تعیین روایی و پاپایی آن، پس از یک ماه مداخله جمع</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">آوری گردید. تجزیه و تحلیل آماری داده</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">ها با استفاده از نرم</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">افزار </span><span dir="LTR"><span style="color:black;">SPSS ۲۲</span></span> <span style="color:black;">و به</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">کارگیری آزمون </span><span dir="LTR"><span style="color:black;">t</span></span><span style="color:black;"> مستقل، </span><span dir="LTR"><span style="color:black;">&nbsp;t</span></span><span style="color:black;">زوجی، </span><span dir="LTR"><span style="color:black;">Mann</span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;">&ndash;</span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;">Whitney</span></span> <span style="color:black;">و ویلکاکسون انجام شد. شایان ذکر است که (۰/۰۵</span> <span dir="LTR"><span style="color:black;">P<</span></span><span style="color:black;">) از نظر آماری معنا</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">دار در نظر گرفته شد.</span><br> <strong><span style="letter-spacing:.1pt;"><span style="color:black;">یافته</span></span></strong><strong><span dir="LTR" style="letter-spacing:.1pt;"><span style="color:black;">‌</span></span></strong><strong><span style="letter-spacing:.1pt;"><span style="color:black;">ها: </span></span></strong><span style="color:black;">تفاوت معنا</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">داری در میانگین نمرات آگاهی، نگرش، هنجار انتزاعی، کنترل رفتار درک</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">شده، قصد رفتار و</span> <span style="color:black;">رفتار گروه مداخله پس از انجام مداخله آموزشی نسبت به گروه کنترل مشاهده گردید&nbsp; (۰/۱۰۰</span> <span dir="LTR"><span style="color:black;">P<</span></span><span style="color:black;">) . در رابطه با گروه</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">های غذایی (لبنیات، پروتئین، غلات سبوس</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">دار، میوه</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">جات و سبزیجات) نیز اختلاف معناداری بین مصرف آن</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">ها در گروه مداخله نسبت به رفتار تغذیه</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">ای سالم، قبل و بعد از مداخله آموزشی وجود داشت (۰/۰۵</span> <span dir="LTR"><span style="color:black;">P<</span></span><span style="color:black;">). </span><br> <strong><span style="letter-spacing:-.05pt;"><span style="color:black;">نتیجه</span></span></strong><strong><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.05pt;"><span style="color:black;">‌</span></span></strong><strong><span style="letter-spacing:-.05pt;"><span style="color:black;">گیری:</span></span></strong> <span style="color:black;">مداخله آموزشی مبتنی بر نظریه رفتار برنامه</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">ریزی</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">شده در ارتقای رفتارهای تغذیه</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">ای زنان باردار مؤثر است و می</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">تواند به</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">عنوان چارچوب نظری مناسبی برای طراحی و اجرای مداخلات در ارتقای رفتارهای تغذیه</span><span dir="LTR"><span style="color:black;">‌</span></span><span style="color:black;">ای زنان باردار مورد استفاده قرار بگیرد.</span></span></span><br> &nbsp; <span style="font-size:12px;"><span style="font-family:tahoma;"><strong>Introduction and purpose:</strong> Proper nutrition during pregnancy is of utmost importance in the maintenance of maternal and fetal health. This study aimed to determine the effect of educational intervention based on the theory of planned behavior in the promotion and&nbsp; nutritional behaviors of pregnant women referring to comprehensive health centers in Amol, Iran in 1397.<br> <strong>Methods:</strong> This semi-experimental interventional research was performed on 72 pregnant women in the first trimester of pregnancy who were randomly assigned to intervention and control groups. The instrument utilized in this study was a questionnaire developed by the researcher and used after the validity and reliability confirmation. The P-value <0.05 was considered statistically significant.<br> <strong>Results: </strong>The results showed that there was a significant difference between the mean scores of knowledge, attitude, abstract norm, perceived behavior control, behavioral intention, and the behavior of the experimental group after the intervention in educational intervention group (P <0.001).<br> <strong>Conclusion: </strong>Based on the results of this study, educational intervention based on planned behavioral theory was effective in the promotion of nutritional behaviors of pregnant women. Educational intervention of this theory could be a appropriate theoretical framework for the design and implementation of interventions to promote nutritional behavior of pregnant women.</span></span><br> &nbsp; رفتارهای تغذیه ای, زنان باردار, مراکز جامع سلامت, نظریه رفتار برنامه ریزی شده Comprehensive health centers, Nutritional behaviors, Planned behavioral theory, Pregnant women 60 70 http://jhc.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-4316-1&slc_lang=fa&sid=1 Fariba Etezadi فریبا اعتضادی f.etezadi47@gmail.com 10031947532846005586 10031947532846005586 No Islamic Azad University, Research Branch, Tehran, Iran دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم تحقیقات، تهران، ایران Alireza Ghaemi علیرضا قائمی ghaemi1387@yahoo.com 10031947532846005587 10031947532846005587 No Department of Nutrition, Health Sciences Research Center, Addiction institute, Faculty of public Health, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشگاه علوم پزشکی مازندران ، ساری ، ایران Zahra Jalili زهرا جلیلی jalili@srbiau.ac.ir 10031947532846005588 10031947532846005588 Yes Islamic Azad University, Research Branch, Tehran, Iran دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم تحقیقات، تهران، ایران